Tentoonstelling

Sinds jaar en dag worden op het Erasmiaans Gymnasium rond 4 mei de Erasmiaanse oorlogsslachtoffers herdacht. Tijdens een plechtige bijeenkomst worden de namen opgelezen van de leerlingen en oud-leerlingen die tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn omgebracht of omgekomen.

De school wilde de huidige generatie leerlingen meer betrekken bij de Dodenherdenking. Hiertoe ontwikkelde Stichting Sanderling in samenwerking met de school het meerjarige educatieve project Erasmiaanse Namen. Hierbij doen eindexamenleerlingen zelf historisch onderzoek naar een van de oorlogsslachtoffers van de eigen school.

De resultaten van het onderzoek van de leerlingen worden elk jaar rondom de Dodenherdenking op school tentoongesteld. Hiervoor zijn de teksten ingekort, aangepast aan het medium en herschreven op taalniveau B2 (zodat ook de kinderen in de eerste klas de tekst begrijpen). Rotterdamse aspecten worden benadrukt. Alle feiten worden zorgvuldig gecontroleerd en aangevuld waar mogelijk.

De tentoonstelling heeft elke paar jaar een andere vorm. In mei 2023 kwam bij de tentoonstelling een installatie in de vorm van uitvergrote foto’s van Erasmiaanse oorlogsslachtoffers. De foto’s hingen stilletjes aan groene linten en bewogen zachtjes op onbestemde windstromen in de school. Op de achterkant van elke foto stond één vraag, geformuleerd door leerlingen tijdens lessen filosofie. “Wat was jouw droom?” “Heeft men jou goed leren kennen?” “Ben je bang geweest?”

In 2024 en 2025 waren de foto’s beschreven door leerlingen uit de derde klas, als onderdeel van de geschiedenislessen over de Tweede Wereldoorlog. In de klas deden zij kort onderzoek naar een van de geportretteerden. Op de foto noteerden zij vervolgens wat hen het meest had getroffen in wat zij hadden gevonden. De instructie was: schrijf één zin op en begin die zin met ‘Jij’. Dit leverde indrukwekkende bijschriften op. “Jij bent opgehangen, omdat je je mening uitte.” “Jij was docent LO op onze school maar werd ontslagen omdat je joods was.” “Jouw toekomst had met je dochters moeten zijn.”

Wat blijft, zijn de Erasmiaanse Namen zoals deze opgeschreven zijn op grote vellen papier door kunstenaar Bart Domburg. Bart Domburg maakte eerder het kunstwerk De Namen in Herinneringscentrum Kamp Westerbork.